بازگشت آژانس به نقطه صفر ، قطعنامه علیه ایران تصویب شد
شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی سرانجام تحت فشارهای آمریکا و همپیمانانش، قطعنامه ای را بر ضد فعالیت های هسته ای صلح آمیز جمهوری اسلامی ایران تصویب کرد.
به نقل از خبرگزاری فرانسه، آخرین نشست فصلی شورای حکام در سال 2009 بر اساس گزارش محمد البرادعی مدیرکل آژانس درباره ایران از روز گذشته در وین مقر آژانس آغاز به کار کرد.
به گفته دیپلماتها، از مجموع 35 عضو شورای حکام، 25 کشور به این قطعنامه رای مثبت و سه کشور شامل ونزوئلا، مالزی و کوبا به آن رای منفی دادند.
افغانستان، برزیل، مصر، پاکستان، آفریقای جنوبی و ترکیه شش کشوری بودند که به قطعنامه غربی ها بر ضد ایران رای ممتنع دادند، اما جمهوری آذربایجان به هنگام رای گیری، نشست را ترک کرد.
پیش نویس این قطعنامه را آمریکا، انگلیس، چین، روسیه، فرانسه و آلمان موسوم به گروه 1+5 تهیه کرده بودند؛ که با نقض حقوق مشروع هسته ای جمهوری اسلامی ایران از کشورمان می خواهد ساخت تاسیسات فوردو در نزدیک قم را متوقف کند.
از فوریه 2006 این اولین بار است که شورای حکام آژانس قطعنامه ای بر ضد ایران با فشارهای غرب از جمله آمریکا به تصویب می رساند.
اظهارات سیاسی و غیر منتظره اخیر محمد البرادعی درباره فعالیتهای هسته ای ایران که حتی با گزارش اخیر وی نیز متناقض است مورد تعجب بسیاری از کارشناسان حاضر در آژانس قرار گرفته و آنها چنین موضعی را شبیه موضع وی در نشست سپتامبر 2005 ارزیابی می کنند که با فشار آمریکا و غرب ارجاع غیر قانونی پرونده ایران به شورای امنیت را زمینه سازی کرد.
نشست امروز، آخرین نشستی خواهد بود که البرادعی مصری تبار در قامت مدیرکلی آژانس ریاست آن را برعهده دارد؛ ریاست وی بر آژانس روز سی ام نوامبر(9 آذر) پس از 12 سال، به پایان می رسد و یوکیا آمانو ژاپنی جای وی را در مدیریت آژانس خواهد گرفت.
علیاصغر سلطانیه طی سخنانی در آخرین نشست شورای حکام در سال ٢٠٠٩ با انتقاد از نحوه تدوین گزارش مدیرکل آژانس درباره فعالیتها و برنامه صلحآمیز هستهای ایران گفت: این گزارش در تعارض با وظیفه اساسنامهای آژانس حاوی جزئیات محرمانه بسیار گسترده فنی است که ابهامات و سردرگمیهای زیادی را برای خوانندگان مختلف، دیپلماتها و عموم به طور کلی ایجاد کرده است.
متن کامل سخنان علی اصغر سلطانیه نماینده دایم ایران در آژانس بینالمللی انرژی اتمی به شرح زیر است:
آقای رئیس،
در آغاز مایلم تا صادقانه به شما تبریک بگویم و بهترینها را برایتان آرزو کنم و به شما همکاری کامل خود را اطمینان دهم. من مایلم تا قدردانی دولتم را به خاطر حمایت ارزشمند جنبش عدم تعهد همانطور که در بیانیه ای که سفیر محترم مصر قرائت نمود بدان تصریح شد، اعلام نمایم.
گزارش مدیر کل بار دیگر به ماهیت صلح آمیز فعالیتهای هسته ای ایران اذعان نمود. آژانس توانسته است عدم انحراف فعالیت های و مواد هسته ای ایران را راستی آزمایی نماید. این گزارش ثابت می نماید که تمام فعالیتها و تاسیسات هستهای ایران تحت نظارت کامل آژانس قرار دارند.
بار دیگر شورای حکام به خاطر انگیزههای سیاسی تعداد معدودی کشور به موضوع اجرای پادمان در ایران می پردازد. تحت بهانه موضوع ایران آنها در پی تغییر وظیفه توسعهای آژانس که ستون اصلی اساسنامهای آن می باشد به یک رهیافت نگهبانی و نظارتی انتظامی هستند.
اجازه دهید تا یک سوال بسیار ساده مطرح نمایم، علی رغم این واقعیت که ایران به طور کامل NPT را اجرا می کند، اگر ایران عضو NPT نبود وضعیت الان چگونه بود؟
نه تنها یقینا با چنین چالشی در آژانس و شورای امنیت مواجه نمیشد، بلکه همان کشورهایی که موانع ایجاد کردهاند و قطعنامه و تحریم تحمیل کردهاند با آغوش باز با ایران همکاریهای هستهیی میکردند.
آقای رئیس،
اجازه دهید تا گزارش مدیرکل آژانس را بررسی نمایم و ارزیابی و نگرانیهایمان را مستند کنم.
ملاحظات کلی :
١- این گزارش در تعارض با وظیفه اساسنامه ای آژانس حاوی جزئیات محرمانه بسیار گسترده فنی میباشد که ابهامات و سر درگمیهای زیادی را برای خوانندگان مختلف، دیپلماتها و عموم به طور کلی ایجاد کرده است.
٢- انتظار این است که دبیر کل گزارش نتیجه راستی آزمایی را منعکس نماید. او باید اصولا گزارش دهد که آیا بازرسان توانسته اند راستی آزمایی را انجام دهند یا خیر، اگر توانسته اند آیا یافتههایشان مطابق با اظهارات ایران است یا خیر. دبیرخانه وظیفه ندارد که از اظهارات توصیفی استفاده نماید و به اظهار خرسندی یا تاسف بپردازد و باید صرفا واقعیتهای میدانی بدست آمده را گزارش دهد.
هیچ دلیل منطقی و قانونی برای تعلیق غنیسازی و رآکتور آب سنگین که مطابق با اساسنامه آژانس و NPT است وجود ندارد.
ملاحظات خاص:
١- تعلیق : غنی سازی اورانیوم و راکتور آب سنگین تعلیق نشدهاند، چرا که هیچ دلیل منطقی و قانونی برای تعلیق این فعالیتهای صلح آمیز که مطابق با اساسنامه آژانس و NPT و تحت نظارت آژانس صورت می گیرند وجود ندارد، به هر صورت لازم است یادآوری شود که ایران بیش از دو سال و نیم به صورت داوطلبانه به عنوان اقدامی داوطلبانه و غیر الزام آور حقوقی تعلیق نمود.
٢- پروتکل الحاقی : پروتکل الحاقی یک سند الزام آور حقوقی نیست و ماهیت داوطلبانه دارد. اما باید خاطرنشان ساخت که ایران پروتکل را بیش از دو سال و نیم به صورت داوطلبانه و به عنوان اقدامی اعتمادساز اجرا نمود.
٣- کد اصلاح شده ٣/١ ترتیبات فرعی: ایران به طور داوطلبانه کد ٣/١ را از سال ٢٠٠٣اجرا نمود، اما به خاطر قطعنامه غیر قانونی شورای امنیت علیه فعالیتهای هسته ای صلح آمیز ایران اجرای کد ٣/١ تعلیق شد. اگر چه ایران هم اکنون کد ٣/١ ترتیبات فرعی را اجرا می کند.
بر اساس برنامه عمل توافق شده، انتظار است آژانس اعلام کند پادمان در ایران باید به صورت عادی درآید
٤- مطالعات ادعایی: هیچوقت دریافت آژانس و ایران این نبوده است که موضوع به اصطلاح «مطالعات ادعایی» که به طور خلاصه در بخش٣(INFCIRC/٧١١) به آن اشاره شده است، به عنوان موضوع باقیمانده مطرح شود. با این وجود اگر موضوع به اصطلاح مطالعات ادعایی موضوع باقیمانده بود، ایران و آژانس باید به تدوین و توافق بر سر چگونگی رسیدگی به آن می نمودند، همانطور که برای شش موضوع باقیمانده چنین کردند. بر اساس برنامه عمل آژانس ملزم بود که تمام اسناد را به ایران ارایه دهد و ایران صرفا پس از آن بایستی «ارزیابی خود را به آژانس در مورد آنها ارایه دهد». هیچ ملاقات، نشست، مصاحبه شخصی، نمونه برداری، برای رسیدگی به این موضوع پیشبینی نشده بود. علی رغم همه اینها و بر اساس نیت صادقانه و بر پایه روح همکاری، ایران فراتر از تفاهم صورت گرفته رفت و با برگزاری گفتوگو با آژانس، ارایه اسناد مثبته لازم و ارایه ارزیابیاش به آژانس موافقت نمود. جمهوری اسلامی ایران به طور کامل وظایف توافق شده بر اساس برنامه عمل را به انجام رساند. با توجه به موارد فوق الذکر ایران بر این عقیده است که موضوع هستهییاش در آژانس به سرانجام رسیده و عادی شده است. از این رو بر اساس برنامه عمل (INFCIRC/٧١١) توافق شده از آژانس انتظار میرود که اعلام نماید که پادمان در ایران باید به صورت عادی در آید.
تاسیسات فوردو، اضطراری و پشتیبان برای تاسیسات نطنز است که در معرض تهدیدات مداوم نظامی قرار دارد
٥- سایت فوردو: ایران موظف است که ١٨٠ روز قبل از وارد نمودن مواد هسته ای به تاسیسات آن را اظهار نماید. با این وجود ایران به طور داوطلبانه ١٨ ماه زود تر از وارد نمودن مواد هسته ای به سایت آن را به آژانس اطلاع داد. علاوه بر آن ایران طی ٤ روز بازرسی از ٢٥ تا ٢٨ اکتبر ٢٠٠٩ پرسشنامه اطلاعات طراحی را ارایه داد و دسترسی نامحدود به این تاسیسات فراهم ساخت، نشستهایی برگزار نمود واطلاعات مشروحی را ارایه داد، اجازه داد تا نمونه برداریها وعکسبرداری رفرنس صورت گیرد.
هفته گذشته به بازرسان دسترسی به سایت برای انجام راستیآزمایی اطلاعات طراحی، داده شد. رئیس تیم بازرسی ماموریتشان را موفقیتآمیز ارزیابی نمود و هم در ایران در هنگام پایان بازرسی و هم در خلال گزارش فنی هفته پیش در اینجا در وین از همکاری فعالانه ایران و ارایه دسترسی نامحدود به سایت قدردانی نمود. مدیر کل به وضوح گزارش نمود که « آژانس تایید نمود که این کارخانه مطابق با اطلاعات طراحی ارایه شده توسط ایران بود». من باید خاطرنشان سازم که فلسفه وجودی این سایت، به عنوان تاسیسات غنی سازی اضطراری و پشتیبان برای تاسیسات نطنز اصولا به دلیل این واقعیت است که تاسیسات هستهای در معرض تهدیدات مداوم حملات نظامی قرار داشتند، از این رو از آژانس خواسته می شود که از هرگونه اطلاعات ارایه شده در خلال بازرسی با نهایت هشیاری و دقت مراقبت نموده و از هرگونه پیامدهای امنیتی جلوگیری نماید، واقعیتی که متاسفانه توسط آژانس تاکنون رعایت نشده است.
آژانس و طرفهای مرتبط برای تامین سوخت رآکتور تهران بدون تاخیر بیشتر به مذاکرات فنی برگردند
ایران باید تضمینهای محکم و عینی برای دریافت سوخت داشته باشد، در غیر این صورت دیگر گزینهها را بررسی میکند.
آقای رئیس،
با پوزش ازشما میخواهم که وقت بیشتری برای روشن سازی درمورد موضوع تامین سوخت راکتورتحقیقاتی تهران داشته باشم:
١. آژانس باید مبادله اطلاعات و مواد هسته ای میان اعضا برای اهداف صلح آمیز را تسهیل نماید.
٢. کشورهای عضو، به ویژه اعضای NPT بر اساس ماده ٤ معاهده «تعهد» دارند که در زمینه استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای همکاری نمایند.
٣. درخواست سوخت برای راکتور تحقیقاتی تهران در ٢ ژوئن ٢٠٠٩ به مدیر کل داده شد. این راکتور یک راکتور تحقیقاتی ٥ مگاواتی آب سبک است که به تولید رادیوایزوتوپ برای اهداف پزشکی می پردازد.
٤. در خلال نشست ٥٣ کنفرانس عمومی مدیرکل به رئیس سازمان انرژی اتمی ایران اطلاع داد که روسیه و آمریکا آمادگی خود را برای تامین سوخت اعلام کردهاند. یک برگه سند غیر رسمی در این مورد تحویل داده شد. این سند پیشنهاد می نمود که برای تامین سوخت مورد نیاز میزان برابری اورانیوم از اورانیوم با غنای پایین تولید شده در ایران برای غنی سازی بیشتر به روسیه فرستاده شود. این مطابق با رویه عادی که مبلغ پرداخت میشود و در مقابل آن سوخت گرفته می شود، نبود.
٥. با این وجود برای ایجاد فضای همکاری فنی و برای دادن فرصتی به طرفهای ذی علاقه برای اصلاح رفتارهای نامناسب گذشته شان، همچون تبعیض و سیاستهای با استاندارد دوگانه، جمهوری اسلامی ایران ضمن مطرح نمودن ملاحظات اقتصادی و تجاری خود، از آن پیشنهاد استقبال نمود. از آنها انتظار میرفت که از این فرصت استفاده نموده و به تامین سوخت برای این هدف بشردوستانه بپردازند.
٦. بر اساس رهیافت مثبت فوق الذکر، تیم کارشناسی جمهوری اسلامی ایران در مذاکراتی که از ١٩ تا ٢١ اکتبر ٢٠٠٩برگزار شد با روح همکاری و با اختیارات کامل برای نهایی نمودن یک توافق بر اساس مذاکرات موفق، شرکت نمود. لازم است تاکید نمایم که این پروسه هیچ ارتباطی به مذاکرات به اصطلاح ١+5 ندارد، چرا که صرفا به پروژه فنی در چهارچوب آژانس می پردازد، نه مسائل سیاسی.
٧. اگرچه ملاقات سازنده بود و مدیرکل حد اکثر تلاش خود را به عمل آورد، که من به خاطر آن از وی قدردانی می نمایم، اما اجماع حاصل نشد.
٨. همانطور که من بعد از اولین دور گفتوگوها اعلام نمودم، جمهوری اسلامی ایران آماده است (بود) تا در دومین نشست در اولین فرصت ممکن با رهیافت مثبت با هدف لحاظ نگرانیهای فنی و اقتصادی اش به ویژه با توجه به کاهش اعتماد به خاطر رفتارهای گذشته، تضمین تامین سوخت، شرکت نماید. اما متاسفانه دور دوم نشستها توسط دیگر طرفها تشکیل نشده است.
٩. زمان برای ما از اهمیت اساسی برخورداراست، چرا که سوخت کنونی راکتور تحقیقاتی تهران رو به اتمام است، و حدود ٢٠٠ بیمارستان که رادیوداروها را دریافت می کنند با مشکلات زیاد انسانی مواجه خواهند شد. از این رو من از آژانس و طرفهای مرتبط انتظار دارم که بدون تاخیر بیشتر به مذاکرات فنی برگردند.
١٠. جمهوری اسلامی ایران باید تضمینهای محکم و عینی برای دریافت سوخت راکتور داشته باشد درغیر این صورت دیگر گزینه ها مورد بررسی قرار خواهند گرفت. ایران یک سیاست کاملا روشن هسته ای دارد
آژانس مباحث فرساینده و آزاردهنده سیاسی در مورد فعالیتهای صلح آمیز هستهیی ایران را متوقف سازد
آقای رئیس،
در پایان بایستی ثبت نمایم که جمهوری اسلامی ایران به عنوان یک کشور مسئول، یک سیاست کاملا روشن هستهای دارد. سلاح های هسته ای را محکوم می کند و خواستار «دنیای عاری از سلاحهای هسته ای» می باشد. بر حق غیر قابل انکار همه کشورها برای بهره مندی از استفاده های صلح آمیز از انرژی هسته ای بدون هیچگونه تبعیضی تاکید می کند. آژانس باید بلافاصله مباحث با انگیزههای سیاسی، همچون مباحث فرساینده و آزاردهنده سیاسی در مورد فعالیتهای صلح آمیز هسته ای ایران را متوقف سازد، مباحثی که هم اکنون ماهیت فنی آژانس و اعتماد و اطمینان متقابل میان اعضا و دبیرخانه را به مخاطره افکنده است.
قدردانی از خدمات ١٢ساله البرادعی و انتظار از آمانو برای تقویت همکاریهای فنی میان اعضا و آژانس
آقای رئیس، هیاتهای محترم،
آخرین، اما نه کم اهمیتترین موضوع نیز ابراز قدردانی از تلاشهای دکتر البرادعی طی دوره ١٢ساله خدمتش است. برای مدیر کل جدیدمان جناب آقای آمانو در چالشهای پیش رو با انتظار بالای کشورهای عضو از ایشان برای تقویت ستون اصلی آژانس که همکاریهای فنی می باشد، و قطبی زدایی از این سازمان فنی، و عملکرد بسیار اساسی به عنوان خادم بین المللی به گونهای بیطرفانه و با مقاومت در برابر فشارهای سیاسی، صادقانه آرزوی موفقیت می نمایم. من همکاری کامل کشورم را با آقای آمانو اعلام می نمایم.
منبع : وب سایت عدالت خواهی
برای دست یابی بهتر کاربران به سایتها و مطالب مفید .